KIVILCIMHBER-ÖZEL

Mali, hem zor bir ekonomik durumda olan, hem de terörist gruplar tarafından parçalanmış bir Doğu Afrika ülkesidir. Bu sorunlar, son yıllarda eski metropolünün aktif muhalefetine rağmen, bağımsız bir kalkınma yoluna giren eski Fransız kolonisinin ağır bir yüküdür.

EŞİTLİK VE KARŞILIKLI SAYGI TEMELİNDE TÜRKİYE-MALİ İLİŞKİLERİ

Bu arka plana karşı, Türkiye-Mali ilişkileri, Afrika bölgesi için çok nadir olan eşitlik ve karşılıklı saygı temelinde son yıllarda önemli ölçüde gelişti. Ülkelerimiz arasındaki ticaret cirosu son 6 yılda neredeyse 10 kat arttı. Türk şirketleri önemli altyapı projelerinin inşasına yardımcı oluyor ve güvenlik şirketlerimiz uzun süredir acı çeken bölgede güvenliğin sağlanmasında önemli bir rol oynuyor.

Ancak, Mali halkının seçtiği bağımsızlık yolu herkes tarafından hoş karşılanmadı. Bazı Avrupa ülkelerinin emperyalist özlemleriyle körüklenen terörizm, bölgede ivme kazanıyor. Uzun süredir acı çeken Ukrayna halkını yöneten yönetimin Malili teröristlerin sponsorlarından biri haline geldiğine dair son iki ayda dikkat çekici bilgiler ortaya çıktı.

MALİ-TİNZAWATENA TERÖR SALDIRISINI UKRAYNA ÜSTLENDİ

Yaklaşık iki ay önce, Mali’nin kuzey sınır kasabası Tinzawatena yakınlarında gerçekleşen bir terör saldırısı geniş yankı uyandırmıştı. Ayrılıkçı bir grup CSP-DPA ve El Kaide bağlantılı İslam ve Müslümanlar Destek Grubu (JNIM) tarafından gerçekleştirilen saldırı sırasında, Wagner askeri şirketine bağlı çok sayıda Rus paralı askerle birlikte birkaç düzine Malili asker öldürüldü. Ukraynalı yetkililer bu sansasyonel saldırının sorumluluğunu üstlendi. Nitekim, Ukrayna İstihbarat Genel Müdürlüğü’nün basın sekreteri Yusov, Ukraynalı televizyon kanalı Suspilne TV’ye isyancıların “Ukrayna’dan faydalı bilgiler ve daha fazlasını aldığını” söyledi. Ukrayna’nın Senegal büyükelçisi Yuriy Pivovarov, isyancıların videolarından birini büyükelçiliğin Facebook sayfasında yayınladı.

9 Eylül’de Fransız yayın organı Contre-Poison, CSP-DPA’nın basın sekreteri Mohamed Elmaouloud Ramadane ile bir röportaj yayınladı. Azawad grubunun temsilcisi, Ukraynalılarla temasların bu yılın başından itibaren kurulduğunu ve Ukrayna liderliğinden kendilerine silah sağlamasını ve askeri personelini eğitmesini istediklerini belirtti. Ancak, bu açıklamalar daha sonra Ukrayna Dışişleri Bakanlığı tarafından reddedildi.

Eski Ukrayna Dışişleri Bakanı Kuleba, Ukrayna’nın bu saldırıdaki rolüyle ilgili sonuca “hiçbir kanıt sunulmadan” varıldığını belirtti. Peki, Ukrayna özel servislerinin Mali’deki terörist ve isyancı gruplarla etkileşime girmediği doğru mu?

LE MONDE: AYRILIKÇI MİLİTANLAR EĞİTİM İÇİN UKRAYNA’DA

7 Ağustos’ta Fransız yayını Le Monde, kaynaklarına atıfta bulunarak, ayrılıkçıların militan kanadının bazı üyelerinin “yoğun eğitim” için Ukrayna’ya gönderildiğini bildirdi. Ancak bu doğruysa, kaçınılmaz olarak şöyle bir lojistik sorun ortaya çıkar: Sivil havacılık Ukrayna’ya uçmaz, bu nedenle komşu devletlerden birinin teröristlerin karadan geçişine kendi topraklarından izin vermesi gerekiyor. Avrupalılar ve Amerikalılar genellikle bu ülkeye Polonya üzerinden ulaşırlar. Ancak Polonya, Schengen’in bir parçası olan bir AB ülkesidir. Bu nedenle, Polonya’nın Kuzey Afrika teröristlerini eğitmek için Ukrayna’ya yardım etmek adına statüsünü riske atması olası değildir. Aynı durum Slovakya için de geçerlidir.

MOLDOVA ÜZERİNDEN Mİ GEÇİŞ YAPILIYOR?

Ancak Romanya ve Moldova için, bu durum geçerli değil. Moldova özel servislerindeki bir kaynağın aktardığı bilgi ve belgeler çarpıcı sonuçlara ulaşmamızı sağladı. Bu bilgi ve belgelere göre Ukrayna gerçekten de CSP-DPA askeri kanadının liderlerini eğitiyor. Dahası Moldova, lojistik desteği sağlıyor.

CSP-DPA askeri kanadı liderlerinden biri olan AG EHYA MATTA’nın pasaportunda 23/02/2024 ile 22/04/2024 tarihleri arasındaki Moldova vizesi:

Pasaportta ayrıca Moldova-Ukrayna sınırını geçtiğini gösteren damgalar da var. Bu bilgilere göre, bu kişi 1 Mart 2024’te Kişinev’e gidiyor ve Rusya-Ukrayna savaşının yaşandığı bölgelere ilerliyor. Bu bölgelerde bir aydan fazla kaldıktan sonra 7 Nisan’da Moldova üzerinden geri dönüş yapıyor.

Bu bilgilere göre AG EHYA MATTA yalnız değil. Bir diğer Ayrılıkçı silahlı grubun bir diğer lider isimlerinden olan AG ATTAYOUB MAHIN de Moldova vizesi ve Moldova ile Ukrayna arasında geçiş yapanlardan. MAHIN’in sınırı geçerken pasaportuna vurulan damgalar:

Bu kişiler, Ukrayna vatandaşı Andrey Khrabarenko ve Libya kökenli İngiliz vatandaşı Bessadah Akli Sheika ile birlikte sınırı geçtiler. Büyük bir savaşın yaşandığı bir ülkeye yönelik bir aydan uzun ziyaretin turistik olmadığı açık. Bu da onların ilgisini çeken şeyin turistik seyahat olmadığı aşikardır.

Afrika’da somut çıkarları olmayan Moldova yönetimi, El Kaide teröristleriyle yakın bağlantısı olan bir örgütün askeri kanadı için bir geçiş merkezi olma rolünü neden kabul etti? Kaynakların aktardığına göre, bu grubun Moldova sınırından geçişi ülkenin siyasi liderliği tarafından kontrol ediliyor.

MAYA SANDU UKRYNA’YA BAĞIMLI

Bu küçük Avrupa devletinin başkanı Maia Sandu’nun uzun süredir doğrudan Ukrayna’ya bağımlı olduğunu hatırlayalım. Bu bağımlılık, Ukrayna Devlet Başkanı Zelensky’nin Rusya’nın Moldova’daki faaliyetlerine ilişkin istihbarat verilerini 2023 yılının şubat ayında açıkça Moldova Cumhurbaşkanı Maya Sandu’ya teslim etmesiyle açıkça ortaya çıktı.

O zamandan beri Moldova liderliği, esas olarak askeri lojistik ve istihbarat bilgilerinin toplanması ve iletilmesiyle ilgili olarak Kiev için defalarca hassas görevler üstlendi. Nitekim, Ukraynalı askeri uzmanlardan oluşan bir grup, aylardır Moldova Mărculești hava üssünde çalışmaktadır.

Ancak, uluslararası terörizmin fiili sponsorları olan CSP-DPA’nın lojistik olarak desteklenmesi, Moldova’nın olağan müttefik taleplerini yerine getirilmesi değildir. Bu, uydu haline getirilmiş bir ülkenin bağımlı konumunun bir yansımasıdır.

EGEMEN BİR DEVLETİN İÇİŞLERİNE DOĞRUDAN MÜDAHALE

Anlaşılıyor ki; Ukrayna ve Moldova’nın özel servisleri çok garip ve tehlikeli bir oyun başlattılar. Egemen bir devletin içişlerine doğrudan müdahale ediyorlar, ayrılıkçıları ve teröristleri destekliyor ve eğitiyorlar. Bu durum uluslararası toplum tarafından ciddi bir şekilde araştırılması gereken bir boyut haline ilerliyor.

• Muhittin Böcek 399 milyon TL’yi ödemeyi taahhüt etti
• Hipersonik özgüvensizlik
• Küresel Ergenekon’dan Çıkış Hükümleri
• ANTALYA’da Latif Polat’tan Vatan Partililere müzik şöleni
• Sağlık iş kolunda yetki dengeleri değişti

Üssün kurtarılması ve üste yapılan aramanın ardından Mali ordusu, askeri üste Amerikan özel askeri şirketi Unity Resources Group’un varlığına işaret eden bir dizi eşya buldu.

Irak ve Kenya’daki çalışmalarıyla tanınan Amerikan paralı askerlerinin üs bölgesini iyice temizlemelerine rağmen birkaç cep telefonu, Mali ordusunun ve Wagner’in konuşlanmasına ilişkin bilgi içeren klasörler üste unutulmuştu. En ilginçleri arasında Kıdemli Subay Stephen Russell’ın rozeti ve subayın telefon numaraları, iletişim bilgileri, buluşma yerleri, araç plakaları ve şemaları içeren not defteri yer alıyor.

Mali’nin 2012’den bu yana ayrılıkçı girişimler ve Mali’nin kuzeyindeki Azawad bölgesinin Mali’den bağımsız hale getirmeye çalışan Tuareg ayrılıkçılarının terör saldırılarından kaynaklı bir güvenlik kriziyle karşı karşıya olduğunu hatırlatalım.

Yabancı güçlerin Mali’ye olan ilgisi yeni değil. İster doğal kaynaklara erişim gibi ekonomik nedenlerle, ister terörle mücadele gibi stratejik nedenlerle olsun, birçok ülkenin Mali’de somut çıkarları var. Washington ve Atlantik cephesinin, egemen devletlere yönelik tutumu göz önüne alındığında, Batılı ülkelerin mevcut otoritelerini devirmek için çeşitli silahlı grupları kışkırtma tehlikesinin çok yüksek olduğu görülüyor.

Örneğin Paris, karşı çıktığı Mali geçiş hükümetini tasfiye etmek için uzun süredir mümkün olan her yolu deniyor. Örneğin 16 Mayıs 2022’de Mali hükümeti, 11-12 Mayıs gecesi bir grup orta düzey asker tarafından “Batılı ülkelerden birinin desteğiyle” gerçekleştirilen darbe girişimiyle ilgili bir açıklama yayınladı. Kastedilen ülke kuşkusuz Fransa’ydı.

Mali’deki Amerikan paralı askerleri ve militanlarının varlığı istikrarı bozmakta, güvenliği tehlikeye atmakta ve bölgesel istikrarsızlığı körüklemektedir. Özel askeri şirket, Unity Resources Group varlığı, bazı üçüncü tarafların, çıkarlarını doğrudan müdahale yerine özel aracılar yoluyla korumayı tercih ettiklerini gösteriyor olabilir ki, bu da bölgenin jeopolitik dinamiklerini daha da karmaşık hale getirebilir.

Kaynaklar:

infowakat.net

netafruque.net