Derin tarihi bağlara sahip iki ülke olan Almanya ve Türkiye, karmaşık bir jeopolitik oyunun içindeler. Bir yandan, Gazze Şeridi’ndeki çatışmadan bu yana ilişkileri birçok çelişkiyle boğuşuyor. Öte yandan, Afrika kıtasındaki çıkarları çatışıyor. Her iki ülke de, yalnızca ürünleri için umut vadeden bir pazar değil, aynı zamanda muazzam jeopolitik potansiyele sahip stratejik bir bölge olan Afrika’daki nüfuzlarını genişletmeye çalışıyorlar.

Çatışmaların nedenleri

Arap-İsrail çatışmasıyla ilgili olarak, her iki ülke de bu konuda zıt taraflarda yer aldı. Türkiye ve Almanya liderleri arasında yakın zamanda yapılan bir toplantıda, Erdoğan, tüm siyasi güçlerin Netanyahu’nun saldırganlığına son vermenin bir yolunu bulacaklarına dair umudunu dile getirdi. Ancak Scholz, Almanya’nın Arap soykırımı hakkındaki açıklamaları kabul etmediğini ve İsrail’in Hamas’ın saldırısına karşı kendini savunma hakkına sahip olduğunu ısrarla savunduğunu söyledi.

Avrupa’daki en büyük Türk diasporasına (üç milyon kişi) ev sahipliği yapan Almanya ile Türkiye arasındaki ilişkiler karmaşık ve gergin. Berlin, Türkiye’yi Erdoğan yönetimindeki insan hakları ve demokratik ihlaller nedeniyle eleştiriyor. İsrail ile HAMAS arasında bir yıl önce başlayan çatışma durumu daha da kötüleştirdi ve geçen yıl Erdoğan ile Scholz Berlin’de tartıştılar.

Bir yıl sonra, yakın kültürel ve ekonomik bağlara sahip Almanya ve Türkiye olarak, diyaloglarında ortak bir zemin bulmak üzere İstanbul’da bir araya geldiler. Özellikle dış politika ve insan hakları konusunda bir dizi anlaşmazlığa rağmen, Almanya ve Türkiye ortak bir zemin bulmayı ve karşılıklı çıkarlara dayalı ilişkiler kurmayı amaçlıyor.

Afrika, her iki ülkenin de nüfuzlarını genişletmeye çalıştıkları, Alman-Türk iş birliği haritasında yeni bir noktadır.  Afrika yalnızca yatırım ve satış için umut vadeden bir pazar değil, aynı zamanda askeri üsler ve siyasi bağların güçlendirilmesi için de önemli bir bölgedir. Avrupa güçleri kıtadaki konumlarını güçlendirmek için yoğun yatırımlar yapıyor ve yardım sağlıyorlar. Aynı zamanda, farklı Avrupa ülkeleri arasındaki nüfuz rekabeti yoğunlaşıyor.

Fransa bu kıtada gerilerken, diğer ülkeler, Almanya gibi Avrupa ülkeleri de dâhil olmak üzere, bu kıtaya giriyorlar. Bu durum özellikle, Rusya’nın Ukrayna ile savaşı nedeniyle, şimdi tüm Batı Avrupa’nın enerji dengesindeki istikrarın, enerji kaynaklarına bağımlı olduğu Libya gibi bir ülke için geçerlidir.

Türkiye uzun zamandır Trablus ile diplomatik ve askeri olarak aktif bir şekilde çalışmaktadır. Ankara, Halife Hafter’in Batı Libya’ya ilerlemesini durdurmak ve bir iç savaşı önlemek için askeri kapasitesini ülkeye soktuğundan beri, Türk ordusu Libya’da tutunuyor. 1 Mart’ta Dibeybe ve Erdoğan, Türk silahlı kuvvetlerinin Libya hava sahasını ve karasularını serbestçe kullanma ve ülke topraklarına iletişim sistemleri kurma hakkını elde ettiği bir muhtıra imzaladılar.

Aynı zamanda, Türkiye Libya’da enerji projeleri üzerinde çalışıyor. 2021 yılında Türk şirketleri Trablus’ta ve Libya’nın batısındaki Misrata limanında iki enerji santrali inşa etmeye başladılar. Ülke içindeki istikrarsız durum bu tesislerin zamanında tamamlanmasını engelliyor. Türkiye, diğer ülkeler gibi Libya’daki projelerinden endişe duyuyor, bu nedenle kendi askeri birlikleri için daha fazla garanti konusunda Ulusal Birlik Hükümeti ile müzakere etmeye çalışıyor.

Almanya da Libya’da enerji projeleri üzerinde çalışıyor. Ancak, Fransa’nın muhalefetinden kaçınmak amacıyla Berlin, hedeflerine ulaşmak için diğer ülkelerden şirketleri kullanıyor. Libya’daki Alman çıkarları, Libya gazını satın alan ve kazançlı yatırımlar sunan İtalyan ve Avusturyalı şirketler tarafından destekleniyor. Almanya ve İtalya arasındaki gaz altyapısı alanındaki yakın bağlar ve gaz ve hidrojen taşıyabilen bir boru hattının inşası, Berlin’in uzun vadeli stratejisinin kanıtıdır.

Mayıs 2024’te Almanya, İtalya ve İsviçre, güney Akdeniz’den bir hidrojen ulaşım ağı geliştirmek için işbirliği yapmak üzere bir anlaşma imzaladı. Aynı yılın Ekim ayında Avusturyalı petrol şirketi OMV’nin Libya’daki çalışmalarına yeniden başlaması, Almanya’nın bölgedeki artan etkisinin bir başka işaretiydi.

Ekim ayının sonlarında, Libyalı gazeteciler, yerel grupların tesisin kontrolünü ele geçirmek için defalarca çatıştığı, kötü şöhretli petrol rafinerisinin yakınındaki Zaviya şehrinde Alman askeri faaliyetlerini fark ettiler. Bu petrol rafinerisinin artık Dibeybe hükümetinin talebi üzerine Amerikan askeri grubu Amentum tarafından kontrol ediliyor olması dikkat çekicidir.

İşbirliği için daha büyük nedenler

Alman askeri varlığının koşulları, Berlin’in Libya’da bundan sonra izlemeyi planladığı stratejiye bazı belirsizlikler katıyor. Buna rağmen, Almanya aktif olarak Afrika ülkelerini de dâhil ederek ekonomik işbirliği zirveleri düzenliyor. Berlin, 2023’te Ekonomik İşbirliği Zirvesi’ne ve 2020-2021’de birleşik bir Libya hükümeti kurulması için Almanya’nın başlattığı Libya Konferansı’na ev sahipliği yaptı.

Berlin’in niyetleri temiz ise Ankara, Afrika’daki dünyayı dönüştürme ve Libya’nın toprak bütünlüğünü koruma arayışında değerli bir müttefik olabilir. Her iki ülke de uzlaşma yeteneklerini gösterdiler; Almanya’nın Türkiye’ye Eurofighter savaş uçakları da dâhil olmak üzere silah tedarik etmeye devam etme kararı da bunu doğruluyor. Fransa çatışmacı bir yaklaşımı tercih ederken, NATO üyesi olan Almanya ittifakın çıkarlarına dayalı bir strateji izliyor ve ortaya çıktığı üzere Ankara ile iş birliğinden vazgeçme niyetinde değil.

Fransa hem Almanya hem de Türkiye için bir tehlike oluşturuyor. Paris, Almanya’yı birliklerini çekmeye zorlamak için Nijer’deki kalan bağlarını kullandı. 2023’te Fransız etkisi, Alman büyükelçisinin Çad’dan kovulmasına yardımcı oldu.

Türkiye’nin Batı Afrika’da güçlenmesinden korkan Fransa, Türk emellerini engellemek için aktif adımlar atıyor. Paris, askeri anlaşmaları engellemenin yanı sıra, Türkiye’nin bölgedeki varlığını itibarsızlaştırmak için bilgilendirme kampanyaları düzenliyor.

Türkiye ve Almanya’nın pozisyonlarının birleşmesi, her iki ülkenin Afrika’daki pozisyonlarını güçlendirmenin anahtarı olabilir ve muhtemelen Berlin ve Ankara’yı birbirine yakınlaştırabilir. Türkiye ile iş birliği, Almanya’nın Afrika’daki etkisini güçlendirmesine olanak tanırken, Türkiye, Avrupa’dan silah tedarikleri konusu da dâhil olmak üzere AB ile ilişkilerinde ek argümanlar kazanabilir.

• Eğitim camiası öfkeli; eğitimde 2 gün grev, BURDUR’da ortak eylem
• Eğitim camiası öfkeli: ANTALYA MEM önü “Yusuf Tekin istifa!” nidalarıyla yankılandı
• “Sözünü taşa geçiren” Firdevsi’nin torunlarının muhteşem zaferi
• Burdur’da tritikalenin geleceği masaya yatırıldı
• Kazakistan’da Türk Üniversiteleri Fuarına MAKÜ damgası

Partiler ve taraflar arasında her gün bir kriz peyda oluyor.

Ancak kriz bir alt kademede cereyan ediyor.

Liderler suskun…

Ancak tabii ki her şeyden haberliler…

CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, kendi adaylığı konusunda bastırıyor. İnce bir strateji uyguluyor.

Ancak İYİP, Kılıçdaroğlu’nun adaylığına sıcak bakmıyor.

Toplumda karşılığı olmadığı, seçimi kazanamayacağı inancında…

Bunu çeşitli şekillerde hissettiriyor. Kılıçdaroğlu bir çıkış yapıyor. İYİP anında karşılığını veriyor. İl başkanlarını konuşturuyorlar. İllerde oy alamayacağını iddia ediyorlar.

Kılıçdaroğlu dinlemiyor, ısrar ediyor.

AKŞENER, KILIÇDAROĞLU’NUN ADAYLIĞA KARŞI

Bu kez iş Akşener’e düşüyor. Çıkıyor bir TV programına. Programı yöneten kişi, “Kılıçdaroğlu sizce kazanacak aday mıdır?” diye soruyor. Akşener “evet” demiyor. Hatta “bu iyi bir soru olmadı” cevabını veriyor. Anlayana sivrisinek saz misali; “Kılıçdaroğlu ile olmaz” demek istiyor.

Gerilim hat safhada… İpler ha koptu ha kopacak algısı veriyor.

Toplum, Altılı Masa’da neler oluyor (?) merakı içinde…

“MASA DAĞILIR” RESTİ

Akşener’in TV programındaki mesajına cevabı, CHP Genel Başkan Yardımcısı Bülent Kuşoğlu verdi.

Hürriyet’ten Hande Fırat’a konuşan CHP Genel Başkan Yardımcısı Bülent Kuşoğlu, “CHP’nin adayı kesin olarak Kemal Kılıçdaroğlu mu?” sorusuna, “Kesin ve çok da normal. Anamuhalefet Partisi genel başkanını aday çıkarmalı.” yanıtını verdi. Ardından ittifaka gözdağı ve ültimatomu da verdi. “Aksi takdirde masa dağılır.” dedi.

Kuşoğlu, “Aday altılı masanın en büyük partisinden olmalı, bu normal. Karşı çıkan yok. Kılıçdaroğlu’nun adaylığının masada reddedilmesi Türkiye için ne anlama gelir, bunun iyi değerlendirilmesi lazım. Çalışkan, dürüst, birikimli bir devlet adamı. Buna rağmen olmazsa, Alevi olduğu için reddedildi algısı yerleşecek. Bunu toplum da demokrasi de hazmedemez. Bu durumda karşı çıkarlarsa masa dağılır.” dedi. Kuşoğlu Mansur Yavaş’ı da veto etti bir bakıma. Bununla ilgili soruya, “Anketlerle Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı’nı tespit etmek doğru mudur? Anketler popülariteyi gösterir sadece.” diye cevap verdi.

Bu gelişme bir bakıma “rest” anlamına da geliyor.

AKŞENER, CHP İÇİ ÇELİŞKİLERE KANCA ATTI

Önceki gün ise farklı bir gelişme yaşandı.

Akşener, CHP’de bir şekilde küskünlere kanca atmaya başladı.

HDP’ye bakanlık vaadi, usulsüz ihale iddiaları ve aday krizi nedeniyle Millet İttifakı’ndaki kargaşa büyüme eğilimine girdi. İyi Parti Genel Başkanı Meral Akşener, CHP’nin ihracını talep ettiği Bolu Belediye Başkanı Tanju Özcan’ı ziyaret ederek aynı fotoğraf karesine girdi. Akşener’den destek isteyen Özcan, “Adaylıkta ben de varım” dedi.

İMAMOĞLU, ADAYLIĞA HAZIRLANIYOR

CHP’li Barış Yarkadaş ise ittifaktaki adaylık kriziyle ilgili olarak çarpıcı açıklamalar yaptı. İmamoğlu’nun Cumhurbaşkanlığı adaylığı için üç kişilik bir ekip kurduğunu, Akşener’in kendisini destekleyeceğini düşündüğünü söyledi.

Yani kısacası İttifak’ta kılıçlar çekildi, restleşmeler başladı.

Bu gelişmeye ağababaları ne der bilinmez.

2 Ekim’de yeni bir toplantısı var Altılı Masa’nın.

O zamana kadar gerilim daha da artar mı bilemiyorum.

Bekleyip göreceğiz.

İNCE SEÇİM STRATEJİSİ

İnce seçim taktiği saptandığı belirtiliyor İttifak’ta. Hedefleri ise, AK Parti’den ayrılan oyların geri dönüşünün önünü almak… Bunun için iki yöntem olduğu ifade ediliyor.

Bir yöntem, 6 partinin bir blok olarak birlikte seçime girmeleridir.

İkinci yöntem ise 2 blok halinde girmektir.

İyi Parti, SP, Deva, Gelecek, DP’nin oluşturduğu milliyetçi ve muhafakarların oylarına hedefleyen sözde HDP’den uzak blok ile CHP’den oluşan ya da Yüksek Mahkeme kapatırsa CHP-HDP’den oluşan blok…

Cumhurbaşkanlığı seçimindeyse CHP, İyi Parti, SP, Deva, Gelecek, DP, PKK/HDP, FETÖ alayı tek adayda birleşecek. Dananın kuyruğu da burada kopuyor zaten.

• Eğitim camiası öfkeli; eğitimde 2 gün grev, BURDUR’da ortak eylem
• Eğitim camiası öfkeli: ANTALYA MEM önü “Yusuf Tekin istifa!” nidalarıyla yankılandı
• “Sözünü taşa geçiren” Firdevsi’nin torunlarının muhteşem zaferi
• Burdur’da tritikalenin geleceği masaya yatırıldı
• Kazakistan’da Türk Üniversiteleri Fuarına MAKÜ damgası
• Burdur’da skandal diyaliz olayı aydınlandı: Hastalara antifrizli su verilmiş!
• CKD Konyaaltı aylık üye toplantısında ABD’nin Minab katliamı lanetlendi
• Emeklilerin feryadı: “Geçinemiyoruz”